EdStage

Öğretim programı

Maarif Modeli’nde beceri yapısı

Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli, öğrencinin ne bildiğinden çok bildiğini nasıl kullandığına odaklanır. Bu sayfa; kavramsal becerileri, alan becerilerini ve bilgi türlerini sade bir dille özetler.

Kavramsal beceriler

KB1, KB2, KB3: üç beceri türü

Bu üç grup bir zorluk merdiveni değil, farklı düşünme işleridir. Bir soru hangi işi gerektiriyorsa o beceri türüne aittir.

KB1Beceri türü

Temel beceriler

Bilgiye ulaşma, onu tanıma ve kaydetme. Diğer tüm becerilerin üzerine kurulduğu zemin.

  • Saymak, okumak, bulmak
  • Belirlemek, kaydetmek
  • Ölçmek, sınıflandırmak
KB2Beceri türü

Bütünleşik beceriler

Bilgiyi işlemek: çözümlemek, karşılaştırmak, yorumlamak ve çıkarım yapmak.

  • Çözümleme, karşılaştırma
  • Yorumlama, çıkarım yapma
  • Genelleme, tahmin etme
KB3Beceri türü

Üst düzey düşünme becerileri

Bilgiyi yeni ve karmaşık durumlara aktarmak; eleştirmek, karar vermek, problem çözmek.

  • Eleştirel düşünme
  • Problem çözme
  • Karar verme

EdStage çalışma yolu

Bir temayı çalışırken önce temel becerileri sağlamlaştırmayı, sonra bütünleşik ve üst düzey becerilere geçmeyi öneriyoruz. Her basamağın önerilen hedefi hem net hem yüzde olarak verilir; test uzunluğu değişse de hedef aynı kalır.

  1. 1. basamak

    Temel beceriler

    Hedef: 18/20 net · %90

  2. 2. basamak

    Bütünleşik beceriler

    Hedef: 14/20 net · %70

  3. 3. basamak

    Üst düzey düşünme

    Hedef: 10/20 net · %50

  4. 4. basamak

    Tema değerlendirmesi

    Hedef: 17/20 net · %85

Hedefler öneri niteliğindedir; 20 soruluk bir test için örneklenmiştir.

Alan becerileri

Matematikte beş alan becerisi

Her ders, kavramsal becerileri kendi alanına uyarlar. EdStage’deki her matematik sorusu bu becerilerden birine bağlıdır.

MAB1
Matematiksel muhakeme
MAB2
Matematiksel problem çözme
MAB3
Matematiksel temsil
MAB4
Veri ile çalışma ve veriye dayalı karar verme
MAB5
Matematiksel araç ve teknoloji ile çalışma

Kaynak: MEB, Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli — matematik alan becerileri

Bilgi türleri

Dört bilgi türü

Model, öğrencinin farklı türden bilgileri birlikte kullanabilmesini hedefler.

Disipline özgü bilgi

Dersin temel kavramları, ilkeleri ve sembolleri. Örnek: fonksiyon kavramı, enerji korunumu.

Disiplinler arası bilgi

Bir dersin kavramlarını başka alanlarla ilişkilendirmek. Örnek: bir ekonomi verisini matematiksel modelle yorumlamak.

Epistemik bilgi

Bir alanda bilginin nasıl üretildiğini ve doğrulandığını anlamak. Örnek: bir ispatın neden geçerli olduğu.

İşlemsel bilgi

Bir hedefe ulaşmak için izlenen adımlar. Örnek: bir denklemi çözme ya da deney tasarlama süreci.

YKS ile ilişkisi

Hazırlıkta ne değişir?

Öğretim programları bu yaklaşımla yenilendiği için, sınav sorularının da zamanla bilgiyi bağlam içinde kullanmayı ölçen bir yapıya yaklaşması beklenir. Bu, uzun bir metin, tablo ya da grafikten doğru veriyi seçmeyi, bir durumu modellemeyi ve sonucu yorumlamayı daha önemli hâle getirir.

Sınavın adı, biçimi, kapsamı ve uygulama takvimi için her zaman ÖSYM’nin resmî duyurularını esas al. Bu sayfadaki değerlendirmeler programın yaklaşımına dayanır, resmî sınav bilgisi değildir.

Sorular

Sık sorulanlar

KB1, KB2 ve KB3 zorluk seviyesi mi?

Hayır. Bunlar beceri türleridir: soru hangi düşünme işini gerektiriyor, onu tanımlar. Bir KB1 sorusu zor, bir KB3 sorusu görece kolay olabilir. Zorluk ayrı bir özelliktir ve ancak öğrenci yanıtlarından ölçülebilir.

Alan becerisi ne demek?

Her dersin kendine özgü becerileri vardır. Matematikte bunlar MAB1–MAB5 kodlarıyla tanımlanır (ör. MAB2: matematiksel problem çözme). Alan becerileri, kavramsal becerilerin o derse uyarlanmış hâlidir.

YKS bu yapıya göre mi hazırlanacak?

Öğretim programları bu yaklaşımla yenilendiği için sınavların da zamanla bu anlayışa yaklaşması beklenir. Sınavın biçimi, adı ve kapsamı için her zaman ÖSYM’nin resmî duyuruları esastır.

EdStage bu yapıyı nasıl kullanıyor?

Her soru bir kazanıma ve bir alan becerisine bağlıdır. Sonuçların da kazanım ve beceri bazında raporlanır; böylece hangi beceride zorlandığını görürsün.